Legitieme portie en erfbelasting: alles wat u moet weten

Wat houdt de legitieme portie in?

De legitieme portie en erfbelasting zijn belangrijke onderwerpen wanneer u te maken krijgt met een nalatenschap. De legitieme portie is het deel van de erfenis waar kinderen, ook als ze onterfd zijn, altijd recht op hebben. Dit wettelijk beschermde deel is bedoeld om kinderen te beschermen tegen volledige uitsluiting van de erfenis.

Wie heeft recht op de legitieme portie?

Alle kinderen van de overledene, ongeacht of ze wel of niet in het testament genoemd zijn, kunnen aanspraak maken op de legitieme portie. Andere erfgenamen, zoals kleinkinderen, hebben deze bescherming niet.

Berekenen van de legitieme portie: hoe werkt het?

Het berekenen van de legitieme portie gebeurt aan de hand van de waarde van de nalatenschap op het moment van overlijden. U begint met het bepalen van de zogenoemde legitimaire massa: dit is de waarde van alle bezittingen en schulden van de overledene, plus bepaalde giften die tot vijf jaar voor het overlijden zijn gedaan.

Formule voor de legitieme portie

De formule is als volgt:

Legitieme portie = (Legitimaire massa) x (Erfdeel kind volgens wet) x 1/2

Eenvoudig gezegd: de legitieme portie is de helft van het bedrag dat een kind via de wettelijke verdeling zonder testament zou ontvangen. Stel, een ouder overlijdt met een partner en twee kinderen, en één kind is onterfd. Zonder testament zou ieder een derde van de nalatenschap ontvangen. Het onterfde kind heeft recht op de helft daarvan: dus 1/6 van het geheel.

Hoe zit het met erfbelasting op de legitieme portie?

Ook over de legitieme portie moet erfbelasting worden betaald. De Belastingdienst rekent de legitieme portie als een erfenis en het bedrag wordt op de gebruikelijke wijze belast.

Wie betaalt de erfbelasting?

Degene die aanspraak maakt op een legitieme portie, betaalt zelf de erfbelasting over het ontvangen bedrag. De tarieven en vrijstellingen zijn hetzelfde als bij een gewone erfenis. Soms kan het zijn dat de ontvanger van de legitieme portie nog niets heeft ontvangen op het moment dat de belasting betaald moet worden. Dit vraagt om goede afstemming tussen de erfgenamen.

Voorbeelden en aandachtspunten

Stel: een vader overlijdt en laat een echtgenote en twee kinderen na. Eén kind is onterfd in het testament. De waarde van de nalatenschap is €150.000. Zonder testament zou ieder €50.000 ontvangen. De legitieme portie voor het onterfde kind is de helft daarvan, dus €25.000.

Belangrijk: de legitieme portie is altijd een geldbedrag. U heeft daarmee geen recht op specifieke spullen of vastgoed, alleen op de waarde daarvan.

Let op dat eventuele schenkingen of giften tot vijf jaar voor overlijden meetellen voor de berekening van de legitieme portie. Dit voorkomt dat delen van het vermogen worden ‘weggeschonken’ om de legitieme portie te verminderen.

De oplossing voor erfenis- en schenkingsplanning

Bij Erfcare helpen we mensen met het zorgvuldig plannen van hun erfenis en schenkingen, zodat alles juridisch en financieel optimaal is geregeld. Een onduidelijke nalatenschap kan leiden tot complicaties voor erfgenamen, maar ook fiscale nadelen met zich meebrengen. Onze oplossing biedt zekerheid en overzicht, zowel voor de gever als de ontvanger. Met onze geavanceerde expertise profiteer je van fiscale voordelen en juridische valkuilen te vermijden.

Via Erfcare kun je direct via een gratis intake spreken met een fiscalist voor persoonlijk advies en eenvoudig juridische documenten regelen via een notaris. Zo zorg je ervoor dat jouw nalatenschap goed is vastgelegd en dat je geliefden niet met onnodige zorgen achterblijven.

Begin vandaag nog met het plannen van je erfenis en schenkingen: Aanmelden

Veelgestelde vragen

Hoe bereken ik mijn legitieme portie?

U berekent uw legitieme portie door eerst de legitimaire massa te bepalen (waarde nalatenschap + giften – schulden). Vervolgens neemt u het wettelijke erfdeel voor een kind en deelt dit door twee. Zo weet u precies waar u recht op heeft.

Moet ik erfbelasting betalen over de legitieme portie?

Ja, over het bedrag dat u via de legitieme portie ontvangt, betaalt u erfbelasting volgens de reguliere tarieven en vrijstellingen voor kinderen.

Kan ik mijn legitieme portie ook in goederen ontvangen?

Nee, de legitieme portie is altijd een geldbedrag. U kunt geen aanspraak maken op specifieke goederen of onroerend goed, alleen op de geldwaarde daarvan.

Wat als ik mijn legitieme portie niet ontvang?

Als de andere erfgenamen of de executeur niet uitkeren, kunt u uw recht via een advocaat afdwingen. Het is belangrijk om tijdig bezwaar aan te tekenen en uw aanspraak goed te onderbouwen.